Culemborg - In het molenwinkeltje waar molenaar Leo Tiggelman ons ontvangt, ligt nog steeds een redelijke voorraad. Toch komt die voorraad niet van Molen de Hoop zelf. “De collega’s in Ingen moeten nu wat harder werken om ook deze winkel te bevoorraden”, vertelt de molenaar. Molen de Hoop staat namelijk al een maand of drie stil.
Dat heeft weer alles te maken met roedebreuken bij andere molens. “Vereniging de Hollandsche Molen deed onderzoek naar de roedebreuken die bij verschillende molens in Nederland voorkwamen. Daaruit volgde een advies voor moleneigenaren om het wiekenkruis te laten inspecteren.”
Uit de inspectie bleek dat de lasverbindingen van Molen de Hoop van onvoldoende kwaliteit waren. “Zodoende moeten die nu eerst vervangen worden.”
Nieuw wiekenkruis
Concreet betekent dit dat het bestaande wiekenkruis eruit moet en dat er een nieuw wiekenkruis voor in de plaats komt. Dat klinkt eenvoudig, maar Tiggelman verwacht dat het nog zeker anderhalf jaar duurt voor de wieken van de molen weer draaien.
“Eerst moet het college van de gemeente Culemborg er een klap op geven. Als de opdracht voor het herstel gegeven is, moet je rekening houden met een levertijd van twaalf tot veertien maanden.”
Ik ben onverzekerd als ik de molen nu laat draaien
De molenaar baalt behoorlijk van de stilstand. “Er is niets aan het wiekenkruis veranderd, maar toch staan we stil. Ik zou er gewoon mee kunnen draaien en ik vertrouw er ook op dat dat goed gaat, maar ik ben onverzekerd als ik de molen nu laat draaien. Nooit heb ik de angst gehad dat het bij onze molen mis zou gaan. Maar eerlijk is eerlijk: er staan een paar huisjes rondom de molen en ik heb me echt weleens proberen in te beelden wat het betekent als een van de roeden zou breken. Dan is het leed niet te overzien.”
Ruim dertig jaar op de molen
De stilstand betekent ook dat de vrijwillig molenaar zijn grootste hobby niet meer kan uitoefenen. En dat is zuur. “Sinds 1992 ben ik geslaagd molenaar en ik begon destijds op de molen in Lienden. Na de restauratie van De Hoop stapte ik hiernaartoe over. Van 1906 tot de heropening in 1993 bestond de molen uit niet meer dan een kale stomp. Na de plaatsing van de kap wilde de gemeente de gerenoveerde molen heropenen op Open Monumentendag. Daar hadden ze alleen nog wel een molenaar voor nodig.”
Ondertussen toont hij een foto van het moment in 1993 dat de kap op de molen werd gezet.
“Toen ze de kap erop zetten, ben ik snel naar boven gegaan om deze foto te maken. De pers stond allemaal beneden, dus niemand heeft zo’n scherpe foto als ik”, lacht hij.
Molenaar in hart en nieren
Hoewel Tiggelman vrijwilliger is, zit de molen diep in zijn hart verankerd. Als ik in mijn bed lig en het waait, dan denk ik aan mijn molen
“Als je hier bent, sta je altijd aan. Je luistert naar de wind en weet wat elk geluid betekent. Maar ook als ik thuis in Wijk bij Duurstede ben, dan rijd ik bij een storm gerust naar de molen om te kijken of hij het houdt. Het voelt een beetje als mijn kindje, want ik ben er continu mee bezig. Als ik in mijn bed lig en het waait hard, dan denk ik toch aan mijn molen.”
Die betrokkenheid is zeker niet minder nu alle zeilen en andere windvangers van de molen afgehaald zijn.
“Het is je hobby en je wilt dan toch actief zijn met dat ding. Nu maak ik me geen zorgen om de wind, maar voel ik een voortdurende onrust over wat er gaat gebeuren. Het zijn processen die tijd kosten. Pas als de opdracht de deur uit is, kunnen we écht gaan aftellen.”
Klimmen naar de kap
Na de koffie die we drinken in het molenaarsverblijf op de eerste verdieping, klimmen we in de molen via de steile, smalle trappetjes naar boven. We willen weleens zien wat het probleem nu eigenlijk is én hoe ver we over de stad uit kunnen kijken. Onderweg laat Tiggelman het mechanisme zien waarmee ze zakken tarwe en rogge omhoog hijsen. Hij vertelt dat hij graag met bezoekers omhoog klimt, om te laten zien wat er in de molen gebeurt.
“Mensen kunnen hier vrij binnenlopen en mijn collega Rik Iking en ik vinden het dan geweldig om ze rond te leiden. Boven laten we ze de molenstenen zien en we nemen ze mee tot in de kap. In principe mogen bezoekers overal komen, maar we zijn er wel altijd bij om het bezoek veilig te laten verlopen.”
Bovenaan elke trap staat een klaphekje. “Ook voor kinderen is het heel leuk en leerzaam om de molen te beklimmen, maar je wilt voorkomen dat ze in een enthousiaste bui viereneenhalve meter naar beneden vallen.”
Bezoekers zijn welkom
Ook nu de molen stilstaat, zijn bezoekers welkom. “Ik ben hier bijna elke zaterdag nog steeds om allerhande klusjes te doen. Maar om te zien met welk geweld het stilzetten van een molen gepaard gaat, moeten bezoekers net als wij nog een tijdje geduld hebben.”
16-10-2025
Culemborgse Courant
Marianne van de Werken